News

Een goede presentatie in de winkel draait om drie dingen: de klant ziet het product, begrijpt het in één oogopslag en kan het zonder moeite pakken en afrekenen. Hieronder staan de tips die daarvoor zorgen, van looproute en ooghoogte tot kleur, licht, prijskaartjes en verpakking. Je kunt elke tip meteen toepassen in een cadeauwinkel, modezaak, chocolaterie of conceptstore, ook met een klein budget.

Kort samengevat

• Plan eerst de route: klanten moeten logisch van ingang naar kassa lopen, langs je focusproducten.
• Zet de producten die je wilt verkopen op ooghoogte en maak hoogteverschil met podia, kratten of dozen.
• Gebruik per presentatie één of twee hoofdkleuren en laat ongeveer een derde van de ruimte vrij.
• Elke prijs staat in Nederland in euro’s inclusief btw, is leesbaar en hoort duidelijk bij het product.
• Wissel presentaties regelmatig en maak verpakking, zoals cadeauzakjes, vloeipapier en lint, onderdeel van het geheel.

Inhoudsopgave

• Wat visual merchandising is
• Begin bij de looproute
• Zichtbaarheid: ooghoogte en hoogteverschil
• Opstellingen die het oog sturen
• Kleur, contrast en licht
• Laat ruimte vrij
• Prijzen: duidelijk en volgens de regels
• Meer verkopen met slimme combinaties
• Wissel regelmatig en werk met seizoenen
• Verpakking hoort bij de presentatie
• Onze kijk: verpakking is het laatste schap
• Checklist voor elke presentatie
• Veelgestelde vragen
• Bronnen

Wat visual merchandising is

Visual merchandising is de vakterm voor productpresentatie. Het lesprogramma van Pearson over visual merchandising in retail omschrijft het als het samenbrengen van product, omgeving en ruimte in een prikkelende presentatie die de verkoop bevordert. Onder die noemer vallen etalages, de plek van een product in het schap, kleur, verlichting en productinformatie.

Pearson voegt er een belangrijke voorwaarde aan toe: een presentatie moet niet alleen mooi zijn, maar ook passen bij het type winkel, het assortiment, het klantprofiel, de voorraad, het budget en de wetgeving. Een volle, uitbundige tafel werkt in een cadeauwinkel. In een exclusieve modeboetiek werkt juist rust. Begin dus niet bij decoratie, maar bij de vraag wie je klant is en wat die moet zien.

Drie vragen om elke presentatie mee te toetsen:

1. Wat is het ene product of thema dat hier opvalt?
2. Ziet de klant binnen drie seconden wat het is en wat het kost?
3. Kan de klant het product pakken zonder dat de presentatie instort?

Is het antwoord op een van deze vragen nee, los dat dan eerst op. Extra decoratie lost het niet op.

Begin bij de looproute

Een presentatie staat nooit los. Ze hoort bij de weg die de klant door de winkel aflegt. Business Queensland, de ondernemersdienst van de Australische deelstaat Queensland, adviseert displays zo te plaatsen dat ze klanten logisch door de winkel naar de kassa leiden. Volgens dezelfde bron moeten displays de kenmerken van het product benadrukken en passen bij het merk en de doelgroep.

In de praktijk betekent dat:

• Ingang: laat de eerste meters rustig. Klanten moeten wennen aan de ruimte. Zet een opvallende presentatie net daarachter, niet direct in de deuropening.
• Focuszones: kies twee of drie vaste plekken waar het oog vanzelf naartoe gaat, zoals de kop van een gangpad, een tafel in het midden of een wand recht tegenover de ingang. Daar komen nieuwe producten en seizoensproducten.
• Bewegwijzering: duidelijke borden per productgroep helpen klanten de route te volgen. Denk aan “Cadeaus onder € 10”, “Nieuw binnen” of “Inpakservice”.
• Gangpaden: houd ze breed en vrij. Een klant met een kinderwagen of rolstoel moet overal kunnen komen. Volgens Business Queensland maken nette schappen, brede gangpaden en voldoende licht het bekijken en kopen makkelijker.

Loop één keer per week zelf de route zoals een nieuwe klant dat doet. Begin buiten, kijk naar de etalage, loop naar binnen en noteer waar je blik blijft hangen. Dat is je echte focuszone, wat de plattegrond ook zegt.

Zichtbaarheid: ooghoogte en hoogteverschil

De gids Shops that shine van Brisbane City Council geeft twee eenvoudige regels: zet focusproducten op ooghoogte en maak hoogteverschil met verhogingen, kratten of dozen.

Ooghoogte

De zone waar een volwassene recht vooruit kijkt, is de duurste plek in je winkel. Zet daar:

• producten met een goede marge;
• nieuwe producten die nog niemand kent;
• het product dat je in je etalage of op social media promoot.

De onderste plank is voor voorraad en grote verpakkingen. De bovenste plank is voor sfeer en voor grote, lichte items die je ook van een afstand herkent.

Hoogteverschil

Een vlakke tafel met alle producten op één hoogte oogt als een marktkraam. Zodra je niveaus maakt, krijgt de presentatie diepte. Hulpmiddelen die bijna elke winkel al heeft of goedkoop kan krijgen:

• kartonnen of houten dozen, omgekeerd of gestapeld;
• kratten of kistjes;
• boeken of planken, bekleed met inpakpapier of vloeipapier in de kleur van het thema;
• glazen stolpen of etagères voor kleine items zoals bonbons of sieraden.

Bekleed dozen met effen inpakpapier of kraftpapier, dan zie je geen opdruk of tape. Zo maak je in tien minuten een podium dat past bij de rest van de presentatie.

Opstellingen die het oog sturen

Brisbane City Council beschrijft vier klassieke opstellingen die het oog sturen en belangrijke producten benadrukken. Elke opstelling werkt het best in een bepaalde situatie.

Opstelling	Hoe het werkt	Geschikt voor
Trap	Producten lopen op van laag naar hoog, van voor naar achter	Schappen en wanden met een productlijn in verschillende maten
Piramide	Eén hoog punt in het midden, aflopend naar de zijkanten	Middentafels en etalages met één hoofdproduct
Herhaling	Hetzelfde product of dezelfde groep meerdere keren naast elkaar	Bestsellers, seizoensartikelen, producten in meerdere kleuren
Zigzag	Producten afwisselend hoog en laag, zodat het oog heen en weer gaat	Brede etalages en lange schappen met veel variatie

Een voorbeeld uit een cadeauwinkel: op een middentafel staat in een piramide een grote cadeaudoos als hoogste punt. Daaromheen staan kleinere doosjes en cadeauzakjes in dezelfde kleur. Aan de voorkant ligt een rij losse rollen lint, als herhaling. Het oog gaat van boven naar beneden en eindigt bij de producten die de klant direct kan pakken.

In een modezaak werkt herhaling goed met één model in vijf kleuren, van licht naar donker. Bij een chocolatier werkt de trap: kleine doosjes vooraan, grote assortimentsdozen achteraan en hoger.

Kleur, contrast en licht

Brisbane City Council raadt aan per display één of twee hoofdkleuren te gebruiken en met contrast te werken, zodat producten beter opvallen. Meer kleuren maakt een presentatie onrustig. De klant ziet dan geen product meer, alleen drukte.

Zo pak je het per presentatie aan:

1. Kies de hoofdkleur uit het product zelf of uit het seizoen.
2. Kies een tweede kleur als contrast, bijvoorbeeld wit, zwart, kraftbruin of goud.
3. Houd ondergrond, podia, lint en kaartjes in die twee kleuren.
4. Laat alleen het product zelf meer kleuren hebben.

Contrast werkt twee kanten op. Pure chocolade valt op tegen wit of crème vloeipapier. Witte porseleinen mokken vallen op tegen donkerblauw of zwart. Een effen achtergrond doet hier meer dan een bedrukte.

Licht is de goedkoopste verbetering. Dezelfde gids adviseert spotlights op focusproducten. Richt een spot op het hoogste punt van je piramide of op het product op ooghoogte. Controleer daarna of het licht niet verblindt en of er geen harde schaduwen op prijskaartjes vallen. Let ook op de lichtkleur: warm licht past bij hout, textiel en chocolade, koeler licht bij techniek en verzorgingsproducten.

Laat ruimte vrij

Een van de meest gemaakte fouten is te veel product in één presentatie. Brisbane City Council adviseert ongeveer twee derde productruimte en een derde vrije ruimte, zodat een display overzichtelijk blijft en het oog kan rondkijken.

Vrije ruimte betekent niet leeg. Het betekent rust rond het product. Een paar tips:

• Haal na het opbouwen een derde van de producten weer weg en kijk of de presentatie sterker wordt. Meestal is dat zo.
• Leg reservevoorraad onder de tafel of in een lade, niet in de presentatie zelf.
• Gebruik vloeipapier of een tafelkleed als ondergrond, zodat lege plekken er bewust uitzien.
• Vul gaten na een verkoop direct aan. Een presentatie met gaten oogt als een restpartij.

Prijzen: duidelijk en volgens de regels

Een klant die naar de prijs moet vragen, loopt vaak door. Business Queensland noemt duidelijke prijzen en bewegwijzering als manier om klanten producten te laten begrijpen en te laten kiezen.

In Nederland is een prijs bovendien verplicht. Volgens Ondernemersplein moet de prijs van producten in een winkel in euro’s inclusief btw staan en duidelijk leesbaar zijn. Ook moet duidelijk zijn bij welk product de prijs hoort. De Rijksoverheid bevestigt dat de prijs op het product zelf of op het rek mag staan. Twijfel je over kortingen of prijsvergelijkingen? Lees dan de regels over prijzen vermelden van de ACM of vraag het na bij je brancheorganisatie.

Praktisch voor de presentatie:

• Gebruik één vorm en één lettertype voor alle prijskaartjes in de winkel.
• Zet het kaartje op een vaste plek: voor het product of rechtsonder.
• Maak het kaartje groot genoeg om het op een armlengte afstand te lezen.
• Voor een groep producten met één prijs: één bordje, geen twintig kaartjes.
• Controleer na elke prijswijziging of de oude kaartjes echt weg zijn.

Meer verkopen met slimme combinaties

Met een goede presentatie koopt een klant twee producten in plaats van één. Dat werkt als de combinatie logisch is en het tweede product binnen handbereik ligt.

Combineren in één beeld

Zet producten bij elkaar die je samen gebruikt. Een fles wijn met een passende wijnfleszak. Een sjaal met een bijpassend cadeaudoosje. Een doos bonbons met een strik in dezelfde kleur als de verpakking. De klant ziet het eindresultaat en koopt vaker het geheel.

De kassa als laatste presentatie

Bij de kassa staat de klant stil. Dat is de plek voor kleine, goedkope producten die geen uitleg nodig hebben: wenskaarten, gelukspoppetjes, kleine zakjes chocolade, losse strikken. Houd het overzichtelijk. Op een volle toonbank is geen ruimte om af te rekenen of in te pakken.

Luxe vraagt rust

Duurdere producten verdienen een rustige plek waar de klant de tijd neemt. Weg van de drukke ingang en de kassa, met meer vrije ruimte en beter licht. Aan de presentatie ziet de klant dan al dat het om een ander prijsniveau gaat.

Wissel regelmatig en werk met seizoenen

Business Queensland adviseert presentaties regelmatig te vernieuwen, zodat vaste klanten steeds iets nieuws zien. Een praktisch ritme:

• Wekelijks: pas de focuszone bij de ingang aan, vul gaten en controleer licht en kaartjes.
• Maandelijks: bouw de etalage en de middentafel opnieuw op, met een ander thema of een andere kleur.
• Per seizoen: wissel alles rond de vaste piekmomenten in Nederland: Valentijnsdag, Moederdag, Vaderdag, de zomer, Sinterklaas en kerst.

Plan seizoenswissels vier tot zes weken vooruit. Bestel materialen zoals seizoensinpakpapier, lint en decoratie op tijd, zodat de presentatie klaarstaat voordat de drukte begint. Bewaar podia, dozen en ondergronden per thema, dan hoef je ze niet elk jaar opnieuw te kopen.

Verpakking hoort bij de presentatie

De presentatie stopt niet bij het schap. Het moment waarop een product wordt ingepakt, is voor de klant de laatste indruk van je winkel. Een cadeau dat de deur uitgaat in mooi papier met een strik is ook reclame: iedereen die het pakje ziet, ziet je winkel.

Zo maak je verpakking onderdeel van de presentatie:

• Laat de inpakservice zien. Zet een voorbeeldpakje op de toonbank, met een bordje dat je gratis of tegen betaling inpakt.
• Kies een vaste huisstijl. Eén of twee soorten papier, één kleur lint, één type draagtas. In dezelfde kleuren als je presentaties.
• Gebruik vloeipapier in de tas. Een product dat in vloeipapier is gevouwen, voelt meteen waardevoller.
• Gebruik verpakking in de display. Cadeauzakjes, doosjes en rollen lint zijn ook decoratie en podium.

Onze kijk: verpakking is het laatste schap

Wij leveren inpakpapier, vloeipapier, cadeauzakjes, lint, doosjes en draagtassen aan cadeauwinkels, chocolatiers, modezaken en kledingfabrikanten. Wat we bij die klanten steeds zien: de winkel is tot in detail ingericht, maar aan de kassa ligt een willekeurige rol papier. Daar houdt de presentatie op.

Ons advies: plan de verpakking zoals je een schap plant. Kies papier en lint tegelijk met de kleuren van je seizoenspresentatie. Bestel genoeg voor de piek, want in december is een lege rol aan de kassa de duurste fout van het jaar. En denk na over gepersonaliseerd inpakpapier: papier met je eigen logo of patroon maakt elk pakje herkenbaar, ook buiten de winkel. Voor grotere projecten adviseren we zakelijke klanten direct over materiaal, formaat en aantallen.

— M

Materialen voor je presentatie en inpakservice vind je in de webshop van Kadopapier: inpakpapier, vloeipapier en cadeauzakjes, en ook linten, strikken, doosjes, gelukspoppetjes, decoratie en draagtassen. Inpakpapier is volledig te personaliseren. Op werkdagen voor 15:00 besteld, dezelfde werkdag verzonden. Gratis verzending vanaf € 100 excl. btw.

Checklist voor elke presentatie

Gebruik deze lijst als je een presentatie opbouwt of controleert:

1. Er is één duidelijk hoofdproduct of thema.
2. Het hoofdproduct staat op ooghoogte en heeft licht.
3. Er is hoogteverschil met podia, dozen of kratten.
4. De opstelling is een trap, piramide, herhaling of zigzag.
5. Er zijn maximaal twee hoofdkleuren, met contrast.
6. Ongeveer een derde van de ruimte is vrij.
7. Elke prijs is zichtbaar, leesbaar en in euro’s inclusief btw.
8. Een passend extra product ligt binnen handbereik.
9. De presentatie is schoon, compleet en zonder gaten.
10. De datum voor de volgende wissel staat in de planning.

Veelgestelde vragen

Hoe maak ik mijn winkel aantrekkelijk met weinig budget?

Begin met wat gratis is: opruimen, een derde van de producten uit de presentatie halen en een logische route maken. Gebruik daarna dozen of kratten, bekleed met effen papier, voor hoogteverschil. Een of twee extra spotlights op de focuszone hebben vaak meer effect dan nieuwe meubels.

Hoe vaak moet ik mijn presentatie veranderen?

Een vast ritme werkt het best: werk de focuszone bij de ingang elke week bij, de etalage en de middentafel ongeveer elke maand, en wissel alles per seizoen of feestdag. Vaste klanten zien dan bij elk bezoek iets nieuws. Controleer daarnaast elke dag of de presentatie compleet en schoon is.

Moet op elk product in de winkel een prijs staan?

In Nederland moet bij producten in een winkel een prijs in euro’s inclusief btw staan. Die prijs mag op het product zelf of op het rek staan, zolang duidelijk is bij welk product hij hoort. Voor een paar productgroepen geldt een uitzondering. Check dit bij Ondernemersplein of de ACM.

Welke kleuren werken het best in een presentatie?

Er is geen vaste beste kleur. Kies één of twee hoofdkleuren die passen bij het product, het seizoen en je huisstijl, en gebruik contrast zodat het product loskomt van de achtergrond. Effen ondergronden in wit, zwart of kraftbruin werken bij bijna elk assortiment.

Bronnen

• Pearson: Unit 30, Visual Merchandising in Retail
• Business Queensland: Retail premises design for effective displays
• Brisbane City Council: Shops that shine, a guide to visual merchandising
• Ondernemersplein: Prijs vermelden op een product
• Rijksoverheid: Moet er een prijs op een product staan?
• ACM: Prijzen vermelden